Một số công trình tại Việt Nam với kết cấu không gian mới

Toà nhà Tổng công ty Hàng hải, điều đáng nói nhất về cấu trúc kiến trúc, theo chứng tôi là cái băng kết cấu bêtỏng uốn quanh tầng cao nhất trên cùng, nó vừa thực hiện nhiệm vụ cúa kiến trúc vừa thực hiện nhiệm vụ cúa kết cấu, bản thân nó nếu để không, với những lỗ mó nhỏ, cũng đã không có gì đáng phàn nàn; tác giả đã thêm nhũng hình thức thanh ngang hình thành những dải, những tuyến đế gây thêm cảm giác nhẹ nhàng; đó cũng là cái đặc sắc của công trình. Tuy vậy, sự thuần khiết của bêtông, của kính ở đây nhắc nhiều đến thủ pháp của Kiến trúc hiện đại hơn là Sau hiện đại.

Cũng có một công trình có cái khuôn trên cùng hình bằng theo kiểu này, nhưng xử lý thô thiển, tạo nên cảm giác không dễ chịu lắm, là công trình Nhà thi đấu Quần ngựa. Nó có vẻ như “một cái vòng kim cô” khô cứng, khiến cho nó có vé một công trình “với đúng nghĩa của nó”, hơn là một tác phẩm kiến trúc, nguồn gốc của sự xúc động.

Sân vận động quốc gia Mỹ Đình ớ phía Tây Thủ đô cuối năm 2003 cũng đã được đưa vào sử dụng, góp phần tạo nên một Seagame 22 tốt đẹp. Những thành công ở đây có sự góp mặt nhiều của các yếu tố ngoại kiến trúc: “Không khí lễ hội, sự cuồng nhiệt của cổ động viên, sự nhiệt tình của các vận động viên, những hình ảnh được thực hiện bằng nghệ thuật chiếu sáng hiện đại, sự an toàn đến từ một sự yên bình khu vực…” Còn về chất lượng kiến trúc, nó lại hơi có vé “công năng thuần tuý”, “ăn chắc mặc bền”. Theo ý chúng tôi, các cánh cung chính đỡ dàn mái chính không nên “dừng lại” ớ những vị trí kết cấu như hiện nay, nên tiếp tục “triển khai” và “mớ rộng”, “tiếp đất” một cách nhẹ nhàng, hình thành một ấn tượng hoàn chỉnh, như một cánh chim sắp cất cánh, dù đó là “cấu trúc” hay “phi cấu trúc”, xét cho cùng cũng vẫn cần thiết. Bôn nút giao thông ớ 4 góc (nếu có thê) nên tách ra, tạo thành 4 điếm nhấn có tác dụng lưu thông mạnh, tổng thể kiến trúc sẽ bể thế hơn.

Cạnh đó, công trình thi đấu thể dục thế thao dưới nước lại gây được một ấn tượng mỹ cảm lớn, tất nhiên, đầu tiên là những bế bơi, cầu nhảy đạt tiêu chuẩn cao, và tiếp theo là hình thức kết càu mái uốn lượn và trình diễn đầy đủ phẩm chất của nó, cả bên trong lẫn bên ngoài “bộc lộ một sức sống’’ có được tù những đường cong, và “bộc lộ một hệ thống kết cấu trầm” nguyên vẹn từ những hệ thống kết cấu thép ống ấn tượng của nội thất không gian lớn. Những điều nói trên là gắn bó với một khái niệm cần đề cập đến trong kiến trúc của chúng ta là “tính chân thực của hình thức kiến trúc và cấu trúc kết cấu”.

Các phần trên của bài viết này có nhắc đến một số công trình mà thành công của nó có gắn bó với kết cấu không gian mới. Đó là điều 10 năm trước chúng ta còn lạ lẫm, còn du nhập “một cách nhỏ giọt” vào kiến trúc, ví dụ như chỉ sử dụng nó một cách rụt rè ở các cửa vào của kiến trúc. Việc áp dụng kết cấu mới, thậm chí phải nhập từ nước ngoài, là một xu hướng cần thiết, mặc dầu có một số “bậc thầy khả kính về kết cấu” phản đối, điều đơn giản là ở các nước mà các bậc thầy đó từng học tập, nghiên cứu chưa có sử dụng đại trà kết cấu không gian.