Kiến trúc sư Việt Nam 50 năm qua cho đến nay

Với một lượng thông tin mới, lại rút được kinh nghiệm thành công và thất bại của các bậc lão thành, lực lượng kiến trúc sư ngày một đông đảo này tiếp cận với hoạt động sáng tạo mới rất nhanh. Năm lại năm trôi qua, nhiều người trong thế hệ này ngoảnh lại không thấy mình còn trẻ nữa. Rất nhiều người trong thế hệ kiến trúc sư thứ hai này đã thành đạt, về khía cạnh này hoặc khía cạnh khác, nhiều người có bứt pháp khá vũng vàng và có khả năng chú trì nhũng đồ án có độ phức tạp nhất để tránh những tranh luận có thể xảy ra (nhưng nếu có xảy ra thì cũng tốt thôi), tôi muốn để cử ở đây tên tuổi của ba người, tuổi từ nhiều hơn đến ít hơn, thuộc thế hệ thứ hai này, mà tôi cho là chúng ta có thể chấp nhận như là một số khuôn mặt:

–    Một là Vũ Đại Hải, với tư cách là một kiến trúc sư công trình.

–    Hai là Nguyễn Luận, với tư cách là một kiến trúc sư – Designer.

–    Ba là Ngô Trung Hải, với tư cách là một kiến trúc sư – đô thị gia.

–   Còn về công trình cụ thể của các kiến trúc sư thuộc thế hệ thứ hai này, thú thật là tôi rất có cảm tình với tác phẩm Trụ sở uỷ ban nhân dân tỉnh Lạng Sơn của Vũ Hồng Hải cũng như với một toà biệt thự mới của Đàm Quang Việt ở thành phố Hồ Chí Minh, với hai tác phẩm này, tôi thấy thấm thìa câu nói của Le Corbusier: “Hình học là tinh tuý, là bản thể của kiến trúc”.

Nhìn chung lại, thế hệ kiến trúc sư thứ hai nước ta là một lực lượng khá hùng hậu, và nhiều người trong số này đang đảm nhận chức danh chủ nhiệm đồ án hạng một một cách xứng đáng.

Đối với thế hệ kiến trúc sư thứ ba, có tuổi nghề trên dưới mười lãm năm cho đến mới ra trường được nãm, mười năm, đặc điểm chủ yếu của họ là tính năng động và sự ham mê học hỏi. Nhưng cơ chế thị trường với sức hấp dẫn mạnh mẽ của nó đã làm cho tính nãng động tăng lên còn sự ham mê học hỏi giảm bớt đi. Một số trong thế hệ này đã thành đạt hơn cả các bậc đàn anh của họ, trong đó có thành công về mặt làm ăn. Còn một số các kiến trúc sư thuộc thế hệ này đã đi theo một hướng khác: rất thành công trong các cuộc thi quốc tế (mà khuôn mặt sáng giá nhất là cố kiến trúc sư Vũ Văn Tân).

Kiến trúc sư Việt Nam 50 năm qua cho đến nay 1kiến trúc sư Việt Nam.” width=”500″ height=”330″ />

KTS Ngô Toàn Thng (bên trái) và KTS Phm Thanh Tùng, Chánh Văn phòng Hi Kiến trúc sư Vit Nam.

Ở đây, họ đáng khen ở chỗ có sức tưởng tượng cao nhưng có phần không tướng và hơi nghiêng về văn hoá tinh thần hơn là văn hoá vật chất. Nhiều kiến trúc trẻ hành nghề tự do, làm việc cho một công ty con hoặc trung bình nào đó hoặc hình thành các nhóm thiết kế trẻ, nhiều tác phẩm đã thế hiện sự táo bạo nhưng một số cũng hơi “liều lĩnh”. Tuy vậy, nếu “dám” rút kinh nghiệm, thế hệ kiến trúc sư này sẽ tiến rất nhanh vì họ có điều kiện làm nhiều và có điều kiện thế nghiệm phong phú. Ba thế hệ kiến trúc sư nước ta đến nay tống số đã lên đến 5500 người trong 50 nãm qua, đã là ba thế hệ nối tiếp nhau xây dựng nền kiến trúc Việt Nam 1945 – 1995, ba thực thể này không thiếu được nhau và cần luôn luôn bổ trợ cho nhau. Đó là chưa kể thế hệ sinh viên – kiến trúc sư đang còn học ở các trường đại học đang cần một sự đầu tư nhiều mặt như thế nào đê cái cây kiến trúc Việt Nam phát triển lành mạnh, mai đây trở thành một cây đại thụ sum suê. Tác giả bài này mong rằng có thể trở lại các đề tài này một cách sâu sắc hơn, bài bản hơn và giàu luận cứ khoa học hơn. Mong các bạn thông cảm là trong khuôn khổ một bài nghiên cứu ngắn không thể đề cập đến một cách đầy đủ các phong cách, các bình diện, các địa bàn, và rất nhiều cá nhân kiến trúc sư đáng nói đến và đáng bàn đến.