Cấu trúc đường dốc, độ bao quát của thị giác và chuyển động tương đối

4. ánh sánghình bóng

Sự phân chia ánh sáng và hình bóng một cách thích hợp có thể tạo ra một loại khoá quan trọng về khoảng cách và chiều sâu. Nói chung, với độ tối hơn của bóng tạo ra cảm nhận về chiều sâu và khoáng cách. Vì thế, trong bất cứ một bức hoạ hay bức tranh nào vật ớ xa hơn được trình bầy với mầu tối hơn, còn vật gần hơn, mầu sáng hơn như chúng ta thấy trong hình 9.

Việc tạo bóng cũng có thể giúp tạo cảm nhận một không gian ba chiều từ một bức vẽ trên không gian hai chiều. Thí dụ, phân chia ánh sáng và bóng tối trên bề mặt của mặt trăng, quả bóng hay quả cầu, có thể tạo chất của không gian ba chiều cho những vật thể đó. Chúng ta có thể theo cách này cảm nhận những hố và đỉnh trên bề mặt của mặt trăng và có thể tạo cảm nhận về chiêu sâu và khoảng cách của trái bóng hay quả cầu thay cho sự cảm nhận chúng như vật thể hình tròn và dẹt như những cái đĩa (hình 10).

5. cấu trúc đường dốc

Cấu trúc đường dốc có thế tạo cho chúng ta một khoá tốt để cảm nhận khoảng cách và chiều sâu vật lý. Một cấu trúc với sắp xếp dầy đặc và thanh tạo sự cảm nhận về khoáng cách, trong khi đó một cấu trúc chia khoang thưa và chi tiết, hoặc cấu trúc thô tạo nên sự cảm nhận gần gũi. Nói cách khác, câu trúc bể mặt càng có vẻ dày đặc, cảm giác về khoảng cách và chiều sâu càng lớn. Thí dụ khi chúng ta nhìn bất cứ bề mật nào có nhũng đường ké đều đều như hình 11 hoặc cấu trúc như trong hình 12. Khi muốn biểu hiện khoảng cách lớn hơn, sự thê hiện hình ảnh này càng phải dày hơn.

6. Độ bao quát của thị giác

Sự di chuyển của cơ mắt nhằm tạo ra những thay đổi như mong muốn trong hình dáng của võng mạc (tròn hơn hay dẹt hơn) tuỳ theo khoảng cách của các vật thể với mắt (gần hơn hay xa hơn) trong khoang nhãn quan. Thuật ngữ này được gọi là độ bao quát của thị giác. Sự thay đổi về hình dáng trong võng mạc do hiện tượng thay đổi độ bao quát của thị giác tạo ra cảm giác vận động làm căng cơ mắt. Chúng ta cảm thấy cơ mắt căng ra khi ta tập trung nhìn vật thể ớ gần, nhưng cơ ít căng hơn khi ta tập trung nhìn vật thê ở xa. Mức độ cãng và trùng của cơ mắt tạo ra một khoá tốt giúp việc ước tính chiều sâu và khoảng cách.

7. chuyển động tương đối

Khi chúng ta nghiêng đầu qua phía bên này phía bên kia, các vật thể ớ gần ta cũng được cảm nhận như là chúng cũng chuyển động rất nhanh, còn những vật ở xa hình như có vẻ chuyển động chậm hơn. Tương tự như vậy ở vị trí bất động của chúng ta, chúng ta có cảm giác những vật chuyển động nhanh hơn là vật ở gần ta hơn, còn vật chuyển động chậm hơn là vật ở xa ta hơn. Khi chúng ta đang ngồi trên xe lửa, xe khách hoặc xe ôtô con, chúng ta để ý thấy các cây hoặc cột điện chạy qua mắt ta rất nhanh, trong khi đó các ngọn núi và toà nhà cao tầng phía xa xa hình như chuyển động khá chậm. Tất cả các ví dụ này đều liên quan tới chuyển động tương đối của người quan sát và các vật thể. Nó sản sinh ra hiện tượng thị sai do chuyển động. Chuyên động rõ ràng của các vật thể liên quan tới vị trí của người quan sát. Điều đó tạo cho chúng ta một số khoá rất quan trọng để cảm nhận chiều sâu và khoảng cách của vật thế.

Các khoá lưỡng nhãn

Tầm nhìn lưỡng nhãn đòi hỏi nhìn cả hai mắt tạo ra các khoá cảm nhận quan trọng hơn tầm nhìn độc nhãn, đối với khoảng cách và chiều sâu. Chúng ta sẽ bàn luận về hai khoá lưỡng nhãn quan trọng, đó là: sự chênh lệch do võng mạc và sự hội tụ.